Η ELFON πετάει στο Διάστημα με βάση την Παλλήνη. Ανέλαβε το έργο καλωδίωσης τηλεσκοπίου που θα ψάξει εξωπλανήτες

Η εταιρεία προχώρησε στη δημιουργία ενός νέου «clean room», ενός χώρου κατάλληλου για τις ανάγκες του προγράμματος, όπου επικρατούν ειδικές συνθήκες πίεσης και θερμοκρασίας.

«Είναι σαν το νευρικό σύστημα του ανθρώπου αυτό που κάνουμε. Μπορεί να έχεις ένα τέλειο σύστημα, αλλά εάν δεν έχει τη σωστή καλωδίωση τότε δεν μπορεί να λειτουργήσει».   

Με αυτά τα λόγια ο Νικόλας Γιαννουλάκης, τεχνικός διευθυντής και υπεύθυνος επιχειρηματικής ανάπτυξης (business development) της εταιρείας ELFON, εξηγεί τη σημασία των καλωδιώσεων –των συνδέσεων δηλαδή ανάμεσα στα όργανα και στα διάφορα μέρη των μηχανημάτων, είτε πρόκειται για μια απλή ηλεκτρική συσκευή είτε για ένα… διαστημόπλοιο–, που αποτελούν και το βασικό αντικείμενο της ΕLFON.

Αγνωστη στο ευρύ κοινό, γνωστή στους κύκλους της αμυντικής βιομηχανίας, της αεροναυπηγικής αλλά και της διαστημικής βιομηχανίας, η ELFON, που εδρεύει στα Μεσόγεια και συγκεκριμένα στην Παλλήνη, είναι από τις λίγες εταιρείες που συμμετέχουν στην κατασκευή του διαστημικού τηλεσκοπίου στο πλαίσιο της αποστολής PLATO (PLAnetary Transits and Oscillations of stars) του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ΕΟΔ ή ESA – European Space Agency).

Στο πλαίσιο της αποστολής PLATO θα δημιουργηθεί στην ουσία ένα διαστημικό παρατηρητήριο που θα αναζητήσει εξωπλανήτες, δηλαδή πλανήτες σε τροχιά έξω από τα αστέρια του ηλιακού μας συστήματος.

Η αποστολή θα αναγνωρίσει και θα μελετήσει χιλιάδες εξωπλανητικά συστήματα, με έμφαση στην ανακάλυψη και στον χαρακτηρισμό πλανητών στο μέγεθος της Γης, και σούπερ-Γαίες στην κατοικήσιμη ζώνη του άστρου τους – την απόσταση από το αστέρι όπου θα μπορούσε να υπάρχει επιφάνεια υγρού νερού. Η αποστολή προγραμματίζεται να γίνει το 2026.

Το διαστημικό τηλεσκόπιο που θα χρησιμοποιηθεί, το οποίο δεν έχει καμία σχέση με τα τηλεσκόπια που αποτελούνται από έναν μακρύ σωλήνα και φακούς, αποτελείται από 26 ψηφιακές κάμερες, οι οποίες παρουσιάζουν μεγάλη πολυπλοκότητα μεταξύ τους.

Η ELFON έχει αναλάβει το έργο της καλωδίωσης μεταξύ αυτών των 26 ψηφιακών καμερών και της διασύνδεσής τους με τα ηλεκτρονικά συστήματα στα οποία θα αποστέλλουν όλες τις πληροφορίες που θα καταγράφουν.

Με άλλα λόγια, εάν οι διασυνδέσεις δεν λειτουργούν σωστά, τα όποια δεδομένα λαμβάνουν οι κάμερες δεν θα τα μάθουμε ποτέ.

Τις ημέρες αυτές, μάλιστα, βρίσκεται στις εγκαταστάσεις της εταιρείας στην Παλλήνη ένα πλήρες αντίγραφο του σκελετού του διαστημικού τηλεσκοπίου και γίνονται οι δοκιμές στις καλωδιώσεις.

Οπως μας εξηγεί ο κ. Γιαννουλάκης, για την κατασκευή των διαστημικών τηλεσκοπίων απαιτείται να δημιουργηθεί ένα αντίγραφο του κανονικού, στο οποίο κάνεις μία προς μία ακριβώς τις καλωδιώσεις που θα κάνεις και στο πραγματικό τηλεσκόπιο. Αυτό απαιτεί άλλωστε το πρόγραμμα του ΕΟΔ.

Πώς όμως η ELFON κατάφερε από τα Μεσόγεια να… εκτοξευθεί στο Διάστημα; Ολα ξεκίνησαν το 2015, όπως μας εξηγεί ο κ. Γιαννουλάκης, όταν η OHB – System AG, η γερμανική εταιρεία που έχει αναλάβει το έργο του PLATO, προσέγγισε την ELFON.

Τόσο ο ΕΟΔ όσο και η γερμανική εταιρεία ήθελαν να συμμετέχουν ελληνικές εταιρείες στα διαστημικά προγράμματα, δεδομένου μάλιστα ότι η Ελλάδα, ως μέλος της Ευρωπαϊκής Ενωσης, συνεισφέρει χρηματικά στον ΕΟΔ.

Η προσέγγιση της ELFON έγινε καθώς η εταιρεία είναι γνωστή στον κλάδο της αμυντικής βιομηχανίας και της αεροναυπηγικής, έχοντας πελάτες μεταξύ άλλων τη Lockheed Martin, την Dassault, την Thales, την ThyssenKrupp. Αλλωστε η ELFON έχει φτιάξει καλωδιώσεις για τα γνωστά πολεμικά αεροπλάνα F-16 και Mirage, ενώ, αυτό το διάστημα, ομάδα της εταιρείας εργάζεται για τις καλωδιώσεις στις πυραυλακάτους που κατασκευάζονται στα Ναυπηγεία Ελευσίνας. Σημειώνεται ότι η ανακοίνωση της ανάληψης του προγράμματος PLATO από την OHB έγινε τον Οκτώβριο του 2018.

«Η OHB είδε από την αρχή ότι έχουμε πολύ δυνατό background. Μας αξιολόγησε, όπως και ο ΕΟΔ, για το συνολικό σύστημα οργάνωσης και τις δυνατότητές μας. Βεβαίως, για να αναλάβουμε το έργο, θα έπρεπε να προχωρήσουμε σε συγκεκριμένες επενδύσεις και να οργανωθούμε με έναν συγκεκριμένο τρόπο», εξηγεί ο κ. Γιαννουλάκης. Πράγματι, η ELFON προχώρησε στη δημιουργία ενός νέου «clean room», ενός χώρου κατάλληλου για τις ανάγκες του προγράμματος, όπου επικρατούν ειδικές συνθήκες πίεσης και θερμοκρασίας.

Η εταιρεία διαθέτει ιδιόκτητες εγκαταστάσεις, οι οποίες ολοκληρώθηκαν το 2012, επιφανείας 6.000 τ.μ., και απασχολεί 70 εργαζομένους.

Δύο ακόμη αποστολές

Η συμμετοχή στην αποστολή PLATO για τις καλωδιώσεις του διαστημικού τηλεσκοπίου δεν είναι η μοναδική για την ELFON. Η εταιρεία μετά την ανάληψη του παραπάνω έργου κατάφερε να κερδίσει δύο ανοιχτούς διαγωνισμούς για δύο ακόμη προγράμματα του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος.

Πρώτον, κέρδισε στις αρχές του 2020 τον διαγωνισμό για να αναλάβει τις καλωδιώσεις για το διαστημόπλοιο που θα χρησιμοποιηθεί στην αποστολή PLATO, καθώς και για το όργανο το οποίο θα φέρει το τηλεσκόπιο.

Δεύτερον, ανέλαβε να φτιάξει τις καλωδιώσεις ενός οργάνου (σπεκτρόμετρο) που θα τεθεί σε τροχιά γύρω από τη Γη στο πλαίσιο της αποστολής FLEX (FLuorescence EXplorer), όπου επικεφαλής του κατασκευαστικού κονσόρτσιουμ εταιρειών έχει αναλάβει η Thale Alenia Space, εταιρεία του επίσης γνωστού στην αμυντική βιομηχανία ομίλου Thales.

Η αποστολή έχει ως αντικείμενο τη μέτρηση του φθορισμού της χλωροφύλλης από το Διάστημα και οι μετρήσεις αυτές θα αξιοποιηθούν για την ενίσχυση των πληροφοριών σχετικά με τη χλωρίδα στη Γη, αλλά και κατά πώς αυτή επηρεάζεται από την κλιματική αλλαγή. Στο πλαίσιο της αποστολής FLEX θα τεθεί σε τροχιά γύρω από τη Γη ένας δορυφόρος, ο οποίος θα φέρει πάνω το ειδικό σπεκτρόμετρο, Floris.

Από το πρώτο τηλέφωνο με πλήκτρα στα αντιαεροπορικά συστήματα HAWK

Η εταιρεία διαθέτει ιδιόκτητες εγκαταστάσεις, οι οποίες ολοκληρώθηκαν το 2012, επιφανείας 6.000 τ.μ., και απασχολεί 70 εργαζομένους.

Η ELFON ΕΠΕ ιδρύθηκε το 1975 από τους δρ Γεώργιο Χρυσό, Δημήτριο Κέμο και Ματθαίο Δίκη, με αντικείμενο την κατασκευή καινοτόμων ηλεκτρονικών προϊόντων. Πρόκειται μάλιστα για την εταιρεία που σχεδίασε και παρήγαγε την πρώτη τηλεφωνική συσκευή με πλήκτρα στην Ελλάδα.

Ωστόσο, η εταιρεία δεν είχε τη δυνατότητα να παράγει συσκευές σε μαζική κλίμακα και έτσι το 1979 αποφάσισε να αλλάξει αντικείμενο, σε μια προσπάθεια να προσαρμοστεί στα νέα δεδομένα και στις τεχνολογίες και να αξιοποιήσει τις ευκαιρίες που παρουσιάζονταν.

Τότε έκανε τη στροφή προς την αμυντική βιομηχανία, αναλαμβάνοντας την κατασκευή των καλωδιώσεων για τα αντιαεροπορικά πυραυλικά συστήματα HAWK.

Από τότε η εταιρεία έχει επεκταθεί σε δραστηριότητες που αφορούν όλα τα συστήματα και προϊόντα διασυνδέσεων για την αμυντική, αεροναυπηγική και διαστημική βιομηχανία, καθώς και για τη βιομηχανία συστημάτων ασφάλειας.

Οι εγκαταστάσεις της εταιρείας βρίσκονται στην Παλλήνη, 20 χιλιόμετρα από το κέντρο της Αθήνας. Διαθέτει ιδιόκτητες εγκαταστάσεις οι οποίες ολοκληρώθηκαν το 2012, επιφάνειας 6.000 τ.μ.

Η εταιρεία απασχολεί 70 εργαζομένους, πολλοί εκ των οποίων είναι ειδικευμένοι χειριστές. Το 2019 απασχολούσε 54 άτομα. Την εκπαίδευση των χειριστών κάνει η ίδια η ELFON, ενώ όσοι απασχολούνται στην ανάπτυξη των έργων που σχετίζονται με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος πιστοποιούνται και από αυτόν. Μάλιστα, μόνο οι χειριστές αυτοί έχουν το δικαίωμα να αγγίξουν τις καλωδιώσεις και να προβούν σε οποιονδήποτε χειρισμό.

Η εταιρεία, εκτός από τις συνεργασίες με τους κολοσσούς της αμυντικής, της αεροναυπηγικής και της διαστημικής βιομηχανίας έχει ακόμη συνεργασία με πανεπιστήμια και ερευνητικά ινστιτούτα για την ανάπτυξη προϊόντων που αφορούν συσκευές παρακολούθησης της ανθρώπινης υγείας, τεχνολογίες υδρογόνου και εφαρμογές για φορητές συσκευές ενέργειας, διαχείριση και αποθήκευση ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, μαγνητικούς αισθητήρες για εφαρμογές στο περιβάλλον και συστήματα ασφαλείας.

Τα προϊόντα της εταιρείας είναι κυρίως καλωδιώσεις και συναρμολογήσεις ηλεκτρομηχανικών συστημάτων σε αεροπλάνα, πλοία, υποβρύχια, διαστημικά οχήματα και όργανα, πυραυλικά συστήματα.

Στους πελάτες της ELFON συγκαταλέγονται εταιρείες όπως η Lockheed Martin, η Textron Aviation Defense, η Thales, η Dassault Aviation, η Raytheon Missile Systems και πολλές άλλες. Τα τελευταία χρόνια, εξάλλου, η εταιρεία συμμετέχει ανελλιπώς σε διεθνείς εκθέσεις της διαστημικής βιομηχανίας σε Ευρώπη και ΗΠΑ.

Αξίζει, επίσης, να σημειωθεί ότι η ELFON είναι μέλος του si-Cluster, ενός δυναμικά και σταθερά αναπτυσσόμενου βιομηχανικού cluster καινοτομίας στην Ελλάδα στον τομέα των διαστημικών τεχνολογιών και εφαρμογών.

Το si-Cluster αποτελείται από τον φορέα αρωγό (Corallia), την Ενωση Ελληνικών Βιομηχανιών Διαστημικής Τεχνολογίας και Εφαρμογών (ΕΒΙΔΙΤΕ) και 55 βιομηχανικά μέλη, ερευνητικά κέντρα και ακαδημαϊκούς φορείς, συμπεριλαμβανομένων των ώριμων επιχειρήσεων και startups.

Το 2019 ο κύκλος εργασιών της εταιρείας ήταν 2,31 εκατ. ευρώ έναντι 1,84 εκατ. ευρώ το 2018, ενώ το καθαρό αποτέλεσμα ήταν ζημίες ύψους 438.160 ευρώ. Στις 31 Δεκεμβρίου 2019, πάντως, η εταιρεία είχε και απαιτήσεις από πελάτες του εσωτερικού και του εξωτερικού, συνολικού ύψους 624.615 ευρώ, ενώ υπήρχαν σημαντικές απαιτήσεις και από το ελληνικό Δημόσιο.

Αναδημοσίευση από εφημερίδα Καθημερινή/Ρεπορτάζ Δήμητρας Μανιφάβα